Rozpoczęta na początku XX wieku brawurowa kariera polichlorku winylu (PCW) na naszych podłogach łączona jest z dziesiątkami lat wprowadzania do pomieszczeń toksyn. Należą do nich m.in. ftalany, które niegdyś zagościły w domach pod postacią atrakcyjnych i wytrzymałych wykładzin elastycznych. Jak sprawa wygląda obecnie?

Przez lata wspomniane wcześniej ftalany używane były jako plastyfikatory poprawiające właściwości mechaniczne PVC. Ich obecność na przestrzeni lat w milionach domów, wraz z ich uwalnianiem się z podłoża do powietrza powodowała pogorszenie warunków środowiska pomieszczeń.

Można tu mówić o nieumyślnym zatruwaniu – o negatywnym wpływie ftalanów dowiedzieliśmy się dopiero w latach 90. ubiegłego stulecia. Ich działanie ma wpływ gonadotoksyczny, czyli wpływa na systemy i organy związane z funkcjami rozrodczymi człowieka, oraz także na pracę układu hormonalnego. Przeprowadzone kilka lat temu badania wykazały szczególnie zły wpływ ftalanów na młodych chłopców. Hamują one wytwarzanie się plemników, wywołują wady rozwoju narządów płciowych i redukują produkcję testosteronu, tym samym zwiększając ilość żeńskich hormonów. Istnieją również badania wskazujące na podwyższone zachorowania na astmę, w wyniku działania uwalniających się ftalanów.

Sam polichlorek winylu byłby bezużyteczny jako powierzchnia podłogowa, dlatego jego właściwości poprawione zostały dodatkami, takimi jak plastyfikatory czy substancje o działaniu bakteriobójczym, oraz stabilizatory. Te ostatnie to metale ciężkie, jak kadm i ołów.

Ewolucja technologii – wykładziny przyjazne człowiekowi

Wraz z wykryciem zagrożenia technologia wytwarzania wykładzin PVC, jeżeli dalej miały one znaleźć dotychczasowe zastosowanie, musiała ulec zmianie. Obecnie wykładziny wytwarzane są z wykorzystaniem technologii gwarantującej bezpieczeństwo zdrowia użytkowników. Muszą spełniać normy europejskie, bez których nie zostaną dopuszczone do sprzedaży na naszym rynku. W konsekwencji w procesie produkcyjnym wyeliminowano składniki podwyższające poziom emisji VOC – skrótem tym oznaczane są lotne zanieczyszczenia organiczne, w tym wspomniane ftalany. W tech chwili zredukowane są one do minimum, tak aby nie stanowiły zagrożenia dla człowieka. Również stabilizatory (wcześniej metale ciężkie) zastąpione zostały ekologicznymi (cynk, cyna).

Dodatkowo w nowocześnie projektowanych wykładzinach obecnie stosuje się rozwiązanie PUR polegające na pokryciu powierzchni syntetyku warstwą poliuretanu. Zwiększa ona bezpieczeństwo higieniczne, odporność na zarysowania, oraz inne uszkodzenia powierzchni.

Artykuł Czy wykładziny PVC są szkodliwe? pochodzi z serwisu Wykładziny obiektowe FOX.

Płytka czy rolka?

Pierwsze co rzuca się w oczy to cena, która jest trochę bardziej korzystniejsza dla wykładzin w rolce, jednak wykładziny w płytkach zyskują coraz więcej zwolenników. Jedną z cech odróżniających wykładzinę w płytkach od dywanowej jest jej waga – wykładzina w płytce jest lżejsza, co znacznie ułatwia jej transport i przenoszenie na obiekcie, na którym trwają prace. Oferta wykładzin w płytkach jest bardzo atrakcyjna jeżeli chodzi o bogactwo i różnorodność wzorów. Istotną zaletą płytki jest także możliwość wymiany tylko jednego modułu wykładziny, jednej płytki która uległa znacznemu uszkodzeniu lub zabrudzeniu które trudno zlikwidować.

Przyjmuje się że żeby ujednolicić wartości gramatury netto wykładziny w rolce i płytce należy dodać ok. 20% do gramatury rolki – aby porównać oba produkty. Czyli np. płytka ma gramaturę 400 g/m2 jej odpowiednikiem wykładzina w rolce o gramaturze 480 g/m2 – chodzi o postawienie dwóch produktów na jednej szali. Wynika z tego że płytka jest trwalsza i bardziej odporna na ścieranie.

W przypadku wykładziny w rolce istnieje możliwość zapewnienia całkowitej szczelności na położonej powierzchni – wymagania te często stawiane są przez sanepid.

Wycinanie płytek odbywa się przy pomocy lasera, który wycina w wykładzinie kwadraty, najczęściej o wymiarach 50x50cm. Istniej możliwość zamówienia innych wymiarów, jednak należy liczyć się z wyższymi kosztami – przy niestandardowych wymiarach pozostać mogą odpady, za które niestety my zapłacimy ze swojej kieszeni.

Czystość i zabezpieczanie

Uszkodzenie wykładziny elastycznej widoczne jest dopiero w chwili gdy uszkodzona zostanie warstwa filmu koloryzującego. Na wierzchniej warstwie wykładziny PCV umieszczona jest przeźroczysta warstwa polichlorku winylu, która w pierwszej kolejności ulega uszkodzeniu – dlatego małe uszkodzenia nie są tak widoczne dla ludzkiego oka.
Jeżeli chodzi o zabezpieczenie przed zabrudzeniami – wykładzinę można zabezpieczyć za pomocą zabezpieczeń fabrycznych, za pomocą:

• akrylowania,
• powlekając wykładzinę poliuretanem.

Niezależnie jednak od fabrycznych zabezpieczeń o wykładzinę należy dbać – odświeżać i konserwować. W czasie użytkowania ścieraniu ulega polichlorek znajdujący się na warstwie wierzchniej, która matowieje, a kolory stają się bledsze. Należy wtedy wyczyścić wierzchnią warstwę wykładziny, usunąć wszystkie zabrudzenia, zwłaszcza te powstałe w wyniku kontaktu z tłuszczem. Następnie na tak oczyszczoną powierzchnie trzeba położyć nową warstwę poliuretanu, która idealnie łączy się z warstwą polichlorku winylu, tworząc w ten sposób nowy filtr ochronny. Zabieg taki należy stosować nie częściej niż raz na kwartał i nie rzadziej niż raz w roku.

Jeżeli chodzi o codzienną konserwację i czyszczenie wystarczy zamiatanie, czyszczenie odkurzaczem lub przecieranie na mokro z użyciem delikatnego detergentu – pozwala to na pozbycie się plam z kawy, wina czy śladów obuwia.

Na co jeszcze zwrócić uwagę?

Podłoga to pierwszy z elementów wystroju wnętrza z którym mamy kontakt po wejściu do domu – dlatego nie należy bagatelizować sprawy wyboru odpowiedniej. Podłoga musi wyglądać, musi być odporna na uszkodzenia, trwała w kolorze, łatwa w czyszczeniu, dodatkowo powinna nie elektryzować się, być cicha oraz ekologiczna.

Jeżeli wykładzina przeznaczona jest do pomieszczeń silnie eksploatowanych, tym samym musi posiadać większą odporność na uszkodzenia mechaniczne – należy skoncentrować się na wykładzinach homogenicznych.

Jeżeli zależy nam na wytłumieniu hałasu i izolacji cieplnej możemy wybrać wykładzinę homogeniczną, lub wykładzinę heterogeniczną z piankową warstwą podścielającą. Im większa grubość wykładziny, tym większe posiada ona właściwości tłumienia dźwięków.

Jeżeli zależy nam na bezpieczeństwie – ważnym czynnikiem jest antypoślizgowość, szczególnie w pomieszczeniach narażonych na wpływ wody i wilgoci.

Zalety wykładzin elastycznych

Wady wykładzin elastycznych

Artykuł Wykładziny elastyczne – cz. II – terminologia związana z produktami pochodzi z serwisu Wykładziny obiektowe FOX.

Mnogość obecnie występujących modeli wykładzin elastycznych może przyprawić o zawrót głowy. Jeżeli jesteśmy laikami temacie wykładzin możemy tę głowę zupełnie stracić. W artykule poniżej wyjaśnimy poszczególne pojęcia, tak aby stając przed wyborem produktu do zakupu – wybrać świadomie produkt jakiego potrzebujemy.

Wykładziny elastyczne produkowane są na bazie PVC, stosowanego do wytwarzania tworzyw sztucznych o wyjątkowej wytrzymałości. Podstawowy podział to wykładziny homogeniczne i heterogeniczne. Podział ten zorientowany jest na budowę i ilość oraz skład surowców zawartych w wykładzinie.

Wykładziny homogeniczne są jednolite w swej strukturze, przez całą swoją grubość mają jednakowy kolor i wzór. W wyniku swoich właściwości nawet po kilkunastoletnim użytkowaniu pozostają niezmienne. Są odporne na ścieranie, zarysowanie i zabrudzenia, oraz szczelność i odporność chemiczną. Kiedyś wykładziny te miały zastosowanie głównie przemysłowe, obecnie w wyniku rozwoju stosowanych technologii nadaje im się parametry podobne do wykładzin heterogenicznych. Wykładziny homogeniczne są cięższe i sztywniejsze od wykładzin heterogenicznych, mają jednak trochę niższą odporność na zarysowania i uszkodzenia mechaniczne.

Wykładziny heterogeniczne składają się w uproszczeniu z wierzchniej warstwy użytkowej, oraz grubszej spodniej warstwy konstrukcyjnej. Często stosuje się także zbrojenie z włókna szklanego poprawiające stabilność wymiarów. Dzięki dużym możliwościom odtwarzania wzorów wykładzina heterogeniczna może imitować dowolne struktury materiałów, takie jak drewno, kamień, metal, beton, oraz szkło. Ze względu na dużą wytrzymałość znajduje zastosowanie w miejscach bardzo intensywnego ruchu, np. tam gdzie normalnie położone drewno uległo by szybkiej degradacji. Należy wziąć pod uwagę, że przy zniszczeniu wierzchniej warstwy wykładzina heterogeniczna traci swe walory estetyczno-użytkowe. Niekiedy warstwa ścieralna, w celu zwiększenia jej wytrzymałości, jest wzbogacona o opiłki metali lub PCV.

Zarówno wykładziny homogeniczne jak i wykładziny heterogeniczne mogą mieć zastosowanie w obiektach i przemyśle. Parametrem technicznym, który odgrywa ważną rolę w możliwości instalacji wykładziny w określonym środowisku jest jej ścieralność.

Warstwa ścieralna, zwana także warstwą użytkową, w przypadku wykładzin heterogenicznych zawiera się w przedziale od 0,4mm do 1,2mm (standard to 0,5-0,7mm). Warstwa o takiej grubości zapewnia odporność na eksploatację, dogodne czyszczenie, oraz pozwala na łączenie wykładzin metodą spawania.

Wykładziny homogeniczne ścierają się na całej swojej grubości, warstwa użytkowa mieści się w przedziale od 2mm do 3mm, standard to warstwa 2mm-2,6mm. Dodatkowo obie grupy wykładzin wyposażone są w specjalne powłoki zapewniające ochronę przed bakteriami i grzybami.

W przypadku wykładzin homogenicznych mówimy o ścieralności, jeżeli chodzi o wykładziny heterogeniczne – także o klasyfikacji użytkowej. Odnosi się ona do wprowadzonej normy oznaczonej symbolem PN-EN 685. Norma ta rozróżnia trzy klasy użytkowe posadzek, wraz z liczbami określającymi wytrzymałość posadzek:

• domowe – zalres od 21 do 24;
• biurowe – commercial – zakres od 31 do 34;
• przemysłowe – industrial – zakres od 41 do 44.

Np. na przykładzie wykładzin domowych możemy powiedzieć, że:

• 21 – to wykładzina przeznaczona do małego natężenia ruchu,
• 22 – do średniego natężenia ruchu,
• 23 – do dużego natężenia ruchu,
• 24 – do bardzo dużego natężenia ruchu.

Im większy numer, tym większa wytrzymałość wykładziny.
Kolejną cechą wykładziny która zostanie omówiona jest jej trudnopalność. Związana jest z nią norma CE. Wyróżnia się dwa zakresy:

• klasa trudnozapalności Bfl-s1 (Bfl – klasa trudnozapalności, s1 – emisja dymu) jest najbezpieczniejsza w użytkowaniu. W klasie tej graniczny strumień ciepła jest dwukrotnie mniejszy niż w klasie Cfl-s1. Wyróżniane klasy odporności ogniowej: od najwyższej A, do najniższej – E.
• klasa trudnozapalności Cfl-s1 – jest to norma dopuszczalna do użytkowania. Nie jest zalecana do stosowania w miejscach gdzie odporność ogniowa powinna być najwyższa.

Artykuł Wykładziny elastyczne – jak nie pogubić się w terminologii technicznej pochodzi z serwisu Wykładziny obiektowe FOX.

Zalety wykładzin PVC:

• trwałość,
• odporność na wilgoć i zabrudzenia,
• łatwość montażu,
• mnogość wzorów,
• oferowane są w rolkach oraz płytkach,
• atrakcyjna cena.

W drugiej połowie XX wieku wykładziny PVC prawie całkowicie wyparły linoleum, chociaż nazwa ta dalej występuje w powszechnym użyciu. Polichlorek winylu, czyli PVC ma właściwości termoplastyczne, charakteryzuje się dużą wytrzymałością mechaniczną, jest odporny na działanie wielu rozpuszczalników. Oprócz wykładzin podłogowych, wykorzystywany jest także w produkcji:

• stolarki okiennej,
• listew wykończeniowych,
• rur i kształtek do wykonywania instalacji w budynkach, tj. elewacji, folii, elektroizolacji,
• do pokrywania powierzchni sportowych (np. igielit),
• a także w medycynie, do wyrobu opakowań, płyt gramofonowych, jako izolacja w przewodach i kablach.

Aktualnie produkowane wykładziny PVC odbiegają od nieciekawych, monotonnych modeli produkowanych w latach 70-tych. Obecnie zaletą wykładziny PVC jest różnorodność wykonania i użytego materiału: od tradycyjnych modeli imitujących drewno, płytki i marmur do bardziej wymyślnych motywów np. geometrycznym nadruku naśladującym kamuflaż zwierząt.
W przypadku domostw wykładziny PVC stosowane są w takich pomieszczeniach jak kuchnie, przedpokoje, piwnice lub domowe warsztaty – wszędzie tam gdzie podłoga może zostać poddana próbie w postaci zabrudzeń i uszkodzeń mechanicznych.

Jeżeli chodzi o budowę wykładziny PVC to mogą one być:

• jednorodne (jednowarstwowe) – ze względu na swoją budowę mają wyjątkową odporność na ścieranie i doskonale sprawdzają się nie tylko w pomieszczeniach mieszkalnych ale również w budynkach użyteczności publicznej;
• niejednorodne (wielowarstwowe), z których wyróżniamy np. przeznaczone do mieszkań i domów wykładziny trójwarstwowe, które zbudowane są z:
  warstwy spodniej – może być wykonana z pianki, jej rodzaj ma wpływ na jakość i cenę produktu, w przypadku pianki mechanicznej wykładzina taka jest bardziej odporna na odkształcenia, ale jest droższa od tej wykonanej na piance chemicznej. Użyta pianka posiada właściwości amortyzujące, zwiększa komfort chodzenia;
  warstwa środkowa – odpowiada za dekorację, kolor i wzornictwo;
  warstwa wierzchnia – pełni funkcję ochronną, wykonana jest z bezbarwnego, twardego PVC, które im grubsze – tym lepiej spełnia swoje zadanie. Najwyższą odporność na ścieranie mają wykładziny z warstwą ścieralną o grubości powyżej 3,5 mm.

Montaż wykładziny PVC w pewnych warunkach może przerosnąć wykonawcę który ma wtedy do wyboru dwie drogi – zrezygnować lub podjąć próbę montażu. I często podczas wyboru tej drugiej dochodzi do konfrontacji na linii wykonawca – klient, w wyniku niezadowolenia tego ostatniego z efektu końcowego. Jak temu zapobiec? Warto sprawdzić portfolio i doświadczenie wykonawcy przed podjęciem z nim współpracy.

Artykuł Wykładziny PVC pochodzi z serwisu Wykładziny obiektowe FOX.

]]> https://wykladziny.pl/wykladziny-elastyczne/ Sun, 18 Jan 2015 14:11:03 +0000 http://localhost/wykladziny/?p=2666 Wykładziny elastyczne, czyli wykładziny z tworzyw sztucznych, są produkowane przede wszystkim z PVC. Materiał ten wyraźnie wyparł z rynku linoleum. Wykładziny z PVC dostarczane są w postaci rulonów lub płytek, a grubość tych wykładzin to najczęściej 2 mm, lecz zdarzają się również inne grubości, co zależne jest głównie od tego do jakich miejsc dana wykładzina […]

Artykuł Wykładziny elastyczne pochodzi z serwisu Wykładziny obiektowe FOX.

]]> Wykładziny elastyczne, czyli wykładziny z tworzyw sztucznych, są produkowane przede wszystkim z PVC. Materiał ten wyraźnie wyparł z rynku linoleum. Wykładziny z PVC dostarczane są w postaci rulonów lub płytek, a grubość tych wykładzin to najczęściej 2 mm, lecz zdarzają się również inne grubości, co zależne jest głównie od tego do jakich miejsc dana wykładzina jest przeznaczona i jakie funkcje ma spełniać – zakres grubości nie wykracza z reguły poza zakres 1,5 do 3,0 mm. Szerokość rulonów, w których dostępne są wykładziny elastyczne, to najczęściej 2 metry, jednak tak jak w przypadku grubości wykładziny, zdarzają się delikatne odstępstwa, np. 1,5 czy nawet 4 m. Płytki oferowane są przeważnie w wymiarze 50 x 50 lub 60 x 60 cm.

PVC jest związkiem chemicznym wytwarzanym od około 50 lat, który składa się z chloru, węgla i wodoru. PVC w czystej postaci jest białym proszkiem, do którego dodawane są środki wiążące, a także dodatki (addytywy), np. plastyfikatory, barwniki, wypełniacze i stabilizatory. Całość poddana działaniu ciepła i ciśnienia zamienia się ostatecznie w termoplastyczną masę, która z kolei przerabiana jest na wykładzinę. Rodzaj i ilość poszczególnych składników dodatkowych powoduje zróżnicowanie cech użytkowych i określa jakość danej wykładziny.

Wykładziny z PVC sporządzane są zarówno jako homogeniczne jak i heterogeniczne. Wykładziny nazywa się homogenicznymi, gdy na całej ich grubości surowiec ma jednakowy skład, niezależnie od tego, czy zbudowany jest z jednej, czy z kilku warstw. Jeśli natomiast wykładzina zbudowana jest z kilku warstw, które różnią się składem materiału, nazywa się je heterogenicznymi. Ponadto wykonywane są wykładziny na podkładzie tekstylnym lub na innego rodzaju podkładach.

Wskazówki praktyczne:

Układanie wykładzin elastycznych odbywa się poprzez naklejanie materiału z rulonu lub płytek na odpowiednio przygotowane podłoże. Najodpowiedniejszymi podłożami są różnego rodzaju posadzki. Do przyklejania wykładzin używa się klejów dyspersyjnych lub klejów na rozpuszczalnikach. Zaletą klejów dyspersyjnych jest mniejsza szkodliwość dla środowiska.

W zależności od stopnia zanieczyszczenia wykładziny, jej czyszczenie przeprowadza się przez zamiatanie, odkurzanie lub zmywanie wodą. Przy silniejszym zanieczyszczeniu do wody należy dodać neutralnego mydła lub odpowiedniego środka czyszczącego. Należy unikać środków zawierających substancje ścierne, zwłaszcza podczas czyszczenia wykładzin z połyskiem.

Wykładziny podłogowe z PVC zalicza się do najbardziej odpornych na ścieranie elastycznych wykładzin podłogowych. Są one odporne na światło i cechują się trwałością barw, a jeżeli są ułożone na odpowiednim podłożu, wygłuszają również odgłosy związane z poruszaniem się. Wysokiej jakości wykładziny z PVC nie wykazują wyczuwalnych ładunków elektrostatycznych.

Naprawa uszkodzonej wykładziny elastycznej odbywa się poprzez wymianę uszkodzonych fragmentów, a co za tym idzie Łatwiejsza jest naprawa wykładziny w płytkach niż z rulonu.

Alternatywy

Zamiast wykładzin z PVC zasadniczo można zastosować wszystkie dostępne wykładziny podłogowe. Kryterium są aktualne wymagania użytkowników. Bezpośrednio porównywalne z wykładzinami z PVC są wykładziny z linoleum. Pomiędzy oboma rodzajami wykładzin istnieją jednak różnice związane z ich wpływem na środowisko naturalne.

Artykuł Wykładziny elastyczne pochodzi z serwisu Wykładziny obiektowe FOX.

]]>